Συνεχίζεται η κόντρα αρχαιολόγων με το "Διάζωμα"
04/04/2017
Κατά ιδιωτικοποίησης της
«διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς»
Η Γενική Συνέλευση του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων καταγγέλλει τις προσπάθειες που γίνονται «τα τελευταία χρόνια, είτε με τη μορφή της ανάθεσης έργου σε εργολάβους (λ.χ. ψηφιοποίηση) είτε με την προσπάθεια εμπλοκής στο αρχαιολογικό έργο διαφόρων φορέων και ιδρυμάτων που παρουσιάζονται και ως επίδοξοι διαχειριστές κονδυλίων που αφορούν τα μνημεία».
Και εστιάζουν την κριτική τους στη δράση του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ, σημειώνοντας: «Το τελευταίο διάστημα τέτοια μορφή έχει λάβει η εμπλοκή του σωματείου ΔΙΑΖΩΜΑ. Ενώ οι αρχικές διακηρύξεις αφορούσαν στην (καλοδεχούμενη) δυνατότητα υποβοήθησης του έργου της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας από την κοινωνία, ειδικά σε ό,τι αφορά τα αρχαία θέατρα, η συνέχεια της δράσης του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ έχει εξελιχθεί σε άλλη κατεύθυνση:
–Καταρχάς δεν αφορά γενικώς στην κοινωνία, αλλά ένα λόμπυ ανθρώπων που, όντας στην πλειονότητά τους εξωτερικοί προς την Αρχαιολογική Υπηρεσία, θέλουν να έχουν ένα όχημα παρέμβασης στη διαχείριση των μνημείων. Το βίντεο του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ που παρουσιάζει να έχει “γκρεμίσει το τείχος” που δήθεν έχουν υψώσει οι αρχαιολόγοι απέναντι στην κοινωνία, είναι τουλάχιστον εξοργιστικό!
–Δεύτερον, επιβάλλει ιεραρχήσεις και προτεραιότητες στο ποια μνημεία πρέπει να προστατευτούν ή να αποκατασταθούν, οι οποίες βασίζονται σε βούληση τρίτων ή σε λόγους επικοινωνιακής διαχείρισης και όχι σε επιστημονικούς ή διαχειριστικούς λόγους που αφορούν στα ίδια τα μνημεία ή το δημόσιο συμφέρον.
–Τρίτον, οικειοποιείται έργο των Εφορειών Αρχαιοτήτων και το διαθέτει, παρουσιάζοντάς το ως δικό του.
–Τέλος, το τελευταίο διάστημα εμφανίζεται ως διαχειριστής των ΕΣΠΑ που αφορούν στον πολιτισμό! Συγκεκριμένα, η ΚΕΔΕ διοργάνωσε εκδήλωση που αφορούσε στη διαχείριση των ΕΣΠΑ από Δήμους και Περιφέρειες με ομιλητή τον κ. Στ. Μπένο, πρόεδρο του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ».
Το σώμα των αρχαιολόγων υπενθυμίζει ότι αποτελεί έργο της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας εδώ και χρόνια, ότι τα μνημεία πρέπει να αποδοθούν στις τοπικές κοινωνίες και τους πολίτες μέσω της ανάδειξής τους και της διοργάνωσης ποικίλων συμμετοχικών δράσεων για το κοινό (όπως θεματικών και άλλων εκθέσεων, εκπαιδευτικών προγραμμάτων, πολιτιστικών διαδρομών με χρήση ψηφιακών πολυμέσων και έξυπνων εφαρμογών νέων τεχνολογιών). Κι αυτό γίνεται με επιστημονική εγκυρότητα, με διαφάνεια στη διαχείριση των πόρων, με συναίσθηση της κοινωνικής της ευθύνης και με ανάπτυξη κοινωνικών συμμαχιών σε τοπικό επίπεδο.
Και καταλήγουν: «Η εμπλοκή στο πολυεπίπεδο αρχαιολογικό έργο φορέων ή προσώπων με στόχο την υποκατάσταση του δημόσιου φορέα προστασίας, ανάδειξης και προβολής των μνημείων ή την οικειοποίηση του έργου του για προσωπικούς, πολιτικούς ή οικονομικούς λόγους, μας βρίσκει απολύτως αντίθετους».
«Τις τελευταίες μέρες, δημοσιεύματα σε ΜΜΕ και μέσα κοινωνικής δικτύωσης έφεραν στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης μια σειρά από αμφίβολης νομιμοποίησης πρακτικές του Σωματείου Διάζωμα. Το Διάζωμα, υπό την προστασία της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΠΟΑ, σχεδιάζει κατά βούληση έργα ανά τη χώρα, στο όνομα της συνέργειας δημόσιων και ιδιωτικών φορέων και της ανάπλασης (κυρίως) αρχαίων θεάτρων και σχετικών πολιτιστικών διαδρομών, κόστους πολλών εκατομμυρίων ευρώ δημόσιου, κυρίως, χρήματος, τα οποία αναθέτει σε μελετητές αποκλειστικά δικής του επιλογής για πλήρη ωρίμανση και προσφέρει στο ΥΠΠΟΑ για κατάθεση προς ένταξη στο τρέχον ΕΣΠΑ», αναφέρει ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων (ΣΕΑ) σε επιστολή του προς την υπουργό Πολιτισμού και Αθλητισμού Λυδία Κονιόρδου (με κοινοποίηση στη γενική γραμματέα Μαρία Ανδρεαδάκη-Βλαζάκη, τη γενική διευθύντρια Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς Ελένη Κόρκα και τα μέλη του).
Σημειώνοντας ότι κάθε βοήθεια στο δύσκολο έργο της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας «είναι ευπρόσδεκτη», αλλά με «την αυτονόητη προϋπόθεση πως η βοήθεια αυτή σέβεται τους κανόνες της έννομης τάξης της χώρας», ο ΣΕΑ στην επιστολή του σημειώνει, μεταξύ άλλων, τα εξής: Με τις πρακτικές αυτές του σωματείου «το δημόσιο χρήμα (από Περιφέρειες και Δήμους κυρίως) δεν ακολουθεί τους κανόνες διαφάνειας του δημόσιου λογιστικού αλλά κατευθύνεται σε μελετητές αποκλειστικής επιλογής του Διαζώματος», ενώ «ακυρώνονται οι διαδικασίες κεντρικού σχεδιασμού και ωρίμανσης έργων βάσει του ειδικού πολιτισμικού κεφαλαίου κάθε περιοχής, το οποίο γνωρίζει η καθ’ ύλη υπηρεσιακή μονάδα».
Επιπλέον, αναφέροντας ότι έχουν γίνει παράπονα στον Σύλλογο τόσο για την «παράκαμψη από το εν λόγω Σωματείο των προβλεπόμενων αδειών και της καταβολής τελών για τη χρήση εικόνων αρχαιολογικού περιεχομένου στο διαδίκτυο και αλλού», όσο και για «τη σιωπηλή οικειοποίηση βίντεο παραγωγής υπηρεσιών του ΥΠΠΟΑ και ενσωμάτωσή τους σε δικής του έμπνευσης (σσ. του σωματείου), πάλι χωρίς καμία σχετική αδειοδότηση, πρόγραμμα προβολής αρχαίων θεάτρων μέσω της αεροπορικής εταιρείας Aegean», ο ΣΕΑ ρωτά την πολιτική ηγεσία του ΥΠΠΟΑ: Για ποιους λόγους «οι μελέτες ανάδειξης των αρχαίων θεάτρων και ο σχεδιασμός των ποικίλων «πολιτιστικών διαδρομών» δεν αποτελούν αντικείμενο εργασίας των έμπειρων και εξειδικευμένων στελεχών της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας» και γιατί «δεν έχει λάβει μέτρα αντιμετώπισης της δημόσιας, εμφανούς και συστηματικής παραβίασης των διατάξεων σχετικά με τη χρήση απεικονίσεων αρχαιολογικού περιεχομένου από το Σωματείο Διάζωμα».
«διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς»
Η Γενική Συνέλευση του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων καταγγέλλει τις προσπάθειες που γίνονται «τα τελευταία χρόνια, είτε με τη μορφή της ανάθεσης έργου σε εργολάβους (λ.χ. ψηφιοποίηση) είτε με την προσπάθεια εμπλοκής στο αρχαιολογικό έργο διαφόρων φορέων και ιδρυμάτων που παρουσιάζονται και ως επίδοξοι διαχειριστές κονδυλίων που αφορούν τα μνημεία».
Και εστιάζουν την κριτική τους στη δράση του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ, σημειώνοντας: «Το τελευταίο διάστημα τέτοια μορφή έχει λάβει η εμπλοκή του σωματείου ΔΙΑΖΩΜΑ. Ενώ οι αρχικές διακηρύξεις αφορούσαν στην (καλοδεχούμενη) δυνατότητα υποβοήθησης του έργου της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας από την κοινωνία, ειδικά σε ό,τι αφορά τα αρχαία θέατρα, η συνέχεια της δράσης του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ έχει εξελιχθεί σε άλλη κατεύθυνση:
–Καταρχάς δεν αφορά γενικώς στην κοινωνία, αλλά ένα λόμπυ ανθρώπων που, όντας στην πλειονότητά τους εξωτερικοί προς την Αρχαιολογική Υπηρεσία, θέλουν να έχουν ένα όχημα παρέμβασης στη διαχείριση των μνημείων. Το βίντεο του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ που παρουσιάζει να έχει “γκρεμίσει το τείχος” που δήθεν έχουν υψώσει οι αρχαιολόγοι απέναντι στην κοινωνία, είναι τουλάχιστον εξοργιστικό!
–Δεύτερον, επιβάλλει ιεραρχήσεις και προτεραιότητες στο ποια μνημεία πρέπει να προστατευτούν ή να αποκατασταθούν, οι οποίες βασίζονται σε βούληση τρίτων ή σε λόγους επικοινωνιακής διαχείρισης και όχι σε επιστημονικούς ή διαχειριστικούς λόγους που αφορούν στα ίδια τα μνημεία ή το δημόσιο συμφέρον.
–Τρίτον, οικειοποιείται έργο των Εφορειών Αρχαιοτήτων και το διαθέτει, παρουσιάζοντάς το ως δικό του.
–Τέλος, το τελευταίο διάστημα εμφανίζεται ως διαχειριστής των ΕΣΠΑ που αφορούν στον πολιτισμό! Συγκεκριμένα, η ΚΕΔΕ διοργάνωσε εκδήλωση που αφορούσε στη διαχείριση των ΕΣΠΑ από Δήμους και Περιφέρειες με ομιλητή τον κ. Στ. Μπένο, πρόεδρο του ΔΙΑΖΩΜΑΤΟΣ».
Το σώμα των αρχαιολόγων υπενθυμίζει ότι αποτελεί έργο της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας εδώ και χρόνια, ότι τα μνημεία πρέπει να αποδοθούν στις τοπικές κοινωνίες και τους πολίτες μέσω της ανάδειξής τους και της διοργάνωσης ποικίλων συμμετοχικών δράσεων για το κοινό (όπως θεματικών και άλλων εκθέσεων, εκπαιδευτικών προγραμμάτων, πολιτιστικών διαδρομών με χρήση ψηφιακών πολυμέσων και έξυπνων εφαρμογών νέων τεχνολογιών). Κι αυτό γίνεται με επιστημονική εγκυρότητα, με διαφάνεια στη διαχείριση των πόρων, με συναίσθηση της κοινωνικής της ευθύνης και με ανάπτυξη κοινωνικών συμμαχιών σε τοπικό επίπεδο.
Και καταλήγουν: «Η εμπλοκή στο πολυεπίπεδο αρχαιολογικό έργο φορέων ή προσώπων με στόχο την υποκατάσταση του δημόσιου φορέα προστασίας, ανάδειξης και προβολής των μνημείων ή την οικειοποίηση του έργου του για προσωπικούς, πολιτικούς ή οικονομικούς λόγους, μας βρίσκει απολύτως αντίθετους».
Αιχμές κατά του Σωματείου «Διάζωμα» από τον Σύλλογο Ελλήνων Αρχαιολόγων
Τι αναφέρει ο Σύλλογος σε επιστολή του προς την υπουργό Πολιτισμού Λυδία Κονιόρδου
Σημειώνοντας ότι κάθε βοήθεια στο δύσκολο έργο της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας «είναι ευπρόσδεκτη», αλλά με «την αυτονόητη προϋπόθεση πως η βοήθεια αυτή σέβεται τους κανόνες της έννομης τάξης της χώρας», ο ΣΕΑ στην επιστολή του σημειώνει, μεταξύ άλλων, τα εξής: Με τις πρακτικές αυτές του σωματείου «το δημόσιο χρήμα (από Περιφέρειες και Δήμους κυρίως) δεν ακολουθεί τους κανόνες διαφάνειας του δημόσιου λογιστικού αλλά κατευθύνεται σε μελετητές αποκλειστικής επιλογής του Διαζώματος», ενώ «ακυρώνονται οι διαδικασίες κεντρικού σχεδιασμού και ωρίμανσης έργων βάσει του ειδικού πολιτισμικού κεφαλαίου κάθε περιοχής, το οποίο γνωρίζει η καθ’ ύλη υπηρεσιακή μονάδα».
Επιπλέον, αναφέροντας ότι έχουν γίνει παράπονα στον Σύλλογο τόσο για την «παράκαμψη από το εν λόγω Σωματείο των προβλεπόμενων αδειών και της καταβολής τελών για τη χρήση εικόνων αρχαιολογικού περιεχομένου στο διαδίκτυο και αλλού», όσο και για «τη σιωπηλή οικειοποίηση βίντεο παραγωγής υπηρεσιών του ΥΠΠΟΑ και ενσωμάτωσή τους σε δικής του έμπνευσης (σσ. του σωματείου), πάλι χωρίς καμία σχετική αδειοδότηση, πρόγραμμα προβολής αρχαίων θεάτρων μέσω της αεροπορικής εταιρείας Aegean», ο ΣΕΑ ρωτά την πολιτική ηγεσία του ΥΠΠΟΑ: Για ποιους λόγους «οι μελέτες ανάδειξης των αρχαίων θεάτρων και ο σχεδιασμός των ποικίλων «πολιτιστικών διαδρομών» δεν αποτελούν αντικείμενο εργασίας των έμπειρων και εξειδικευμένων στελεχών της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας» και γιατί «δεν έχει λάβει μέτρα αντιμετώπισης της δημόσιας, εμφανούς και συστηματικής παραβίασης των διατάξεων σχετικά με τη χρήση απεικονίσεων αρχαιολογικού περιεχομένου από το Σωματείο Διάζωμα».
